Schuurkerk

Uit aarlerixtelwiki.nl
Naar navigatie springen Naar zoeken springen

De schuurkerk in Aarle-Rixtel / kerkschuur

Bouwjaar: Onbekend, waarschijnlijk 1672/1673
Gebied: De Rixtelsche Akker

1832 Sectie C 494 kerk en erf [1]
1849 Sectie C 797 tuin

Afgebroken: tussen 1839 en juli 1848 [2]

Geschiedenis

De schuurkerk in Aarle-Rixtel was een gebouw dat er van buiten niet als kerk uitzag. Maar die wel voor de erediensten van de Rooms Katholieken werd gebruikt.
Tijdens de opstand van de protestanten tegen de overheid, stelde zij de regel in 1581, dat het uitoefenen van de Katholieke godsdienst niet toegestaan was.

In Aarle-Rixtel had dit pas werkelijk effect, na de vrede van Munster 1648. De kloosters werden gesloten en alle Katholieke kerken werden in beslag genomen door de nieuwe overheid, en gegeven aan de protestanten.

De aanname is dat doordat de Franse troepen in 1672 de Nederlanden binnenvielen, er een soort adempauze kwam voor de katholieken. En dat de eerste schuurkerk in deze jaren is gebouwd 1672 / 1673.
Het werd gebruikt door de beide parochies van de beide dorpen: Parochie van Onze Lieve Vrouw presentatie en De parochie Sint Margaretha.

In 1715 werd de schuurkerk gesloten door de stadhouder van de kwartierschout van Peelland. Het "Roomsche kerckenhuijs" werd gesloten vanwege de "omme kruijpingen en knielingen"bij de kerk. Het werd verboden om bij de kerk te kruipen op boeten van 6 gulden.

Pastoor Bartholomeus Cox heeft de schuurkerk verbouwd. Waarschijnlijk periode 1778-1788. Hij geeft aan dat er 1000 gulden per jaar nodig is voor het functioneren van de kerk. [3] [4]

Op 23-8-1804 heeft in deze schuurkerk, de bisschop van Roermonde, van Velde de Melroy, aan een aantal inwoners het heilig vormsel toegediend. [5]

In 1839 heeft Stephanus Romanesco (1766-1847) of zijn zoon Peter Romanesco (1808-1892) als ververs / huisschilders aan de schuurkerk gewerkt. Mathijs van Dijk en Derk van Dijk hebben de fundering van de kerk verbeterd. Er zijn betalingen gedaan aan metselaars, opperlieden en de smid. Er is gewerkt aan Den Hoogen Autaar en aan de Troon van onze Lieve Vrouw [6]

De nieuwe katholieke Kerk van Aarle-Rixtel was gereed in 1846. De schuurkerk is verdwenen tussen 1839 en juli 1848.

Architectuur

Schilderij van de schuurkerk, collectie: Heemkundekring Barthold van Heessel te Aarle-Rixtel
Gebouw van hout gedekt met stroo [7]

Eigenaren

1832 Rooms Catholijke gemeente van Aarle-Rixtel
1853 Jan Neervens Molenaar

Bronnen

  1. Nederlands kadaster 1832
  2. Kadaster hulpkaart C 1849 nr 31
  3. Boek: Een waterstaatskerk. Heemkundekring Barthold van Heessel 1996 blz 21
  4. boek: nieuwe beschrijving van het bisdom den bosch 1843 1e afd 3e deel
  5. boek: nieuwe beschrijving van het bisdom den bosch 1843 1e afd 3e deel
  6. Boek: Een waterstaatskerk. Heemkundekring Barthold van Heessel 1996 blz 23
  7. Historie van Aarle-Rixtel 1966 blz 131