Klokkengieterij Petit en Fritsen: verschil tussen versies

Uit aarlerixtelwiki.nl
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Regel 29: Regel 29:
  
  
==Havenweg==
+
==De Havenweg==
  
  
  
==Klokkengietersstraat==
+
==De Klokkengietersstraat==
 
In augustus 1906 werd een nieuwe klokkengieterij in gebruik genomen aan de linkerkant van het kanaal.
 
In augustus 1906 werd een nieuwe klokkengieterij in gebruik genomen aan de linkerkant van het kanaal.
  
Regel 40: Regel 40:
 
In 1934 werd door de crisisjaren faillissement overwogen. De curator bereikt een accoord. <ref>Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 9</ref>
 
In 1934 werd door de crisisjaren faillissement overwogen. De curator bereikt een accoord. <ref>Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 9</ref>
  
De N.S.B. klok. <ref>Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel. Jean Coenen 1992. blz 156</ref>
+
De N.S.B. klok. <ref>Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel. Jean Coenen 1992. blz 156</ref> <br/>
 
In 1936 ontving Petit en Fritsen een opdracht van Anton Mussert, de leider van de politieke partij [[N.S.B.]] om een 3000 Kg zware luidklok te maken.
 
In 1936 ontving Petit en Fritsen een opdracht van Anton Mussert, de leider van de politieke partij [[N.S.B.]] om een 3000 Kg zware luidklok te maken.
 
Men wilde die aanbieden aan Herman Goering ter gelegenheid van het 5 jarig bestaan van de N.S.B. Fritsen kwam hierdoor in gewetensproblemen. Hierop vroeg hij advies aan [[pastoor Koenen]] die hem doorverwees naar bisschop Diepen. De bisschop gaf toestemming, de klok werd gemaakt.  
 
Men wilde die aanbieden aan Herman Goering ter gelegenheid van het 5 jarig bestaan van de N.S.B. Fritsen kwam hierdoor in gewetensproblemen. Hierop vroeg hij advies aan [[pastoor Koenen]] die hem doorverwees naar bisschop Diepen. De bisschop gaf toestemming, de klok werd gemaakt.  
Regel 46: Regel 46:
 
Had in 1939 telefoonnummer 3. <ref>Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 27</ref>
 
Had in 1939 telefoonnummer 3. <ref>Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 27</ref>
  
In mei 1942 had de fabriek het brons aan de Duitsers afgestaan. Daarvoor werden enkele klokken uit voorzorg begraven.  <ref>Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel. Jean Coenen 1992. blz 163</ref>  <br/>
+
Tussen december 1941 en oktober 1945 worden er geen klokken gegoten, vanwege de tweede wereldoorlog. <ref>Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29</ref>
  
Op last van de Duitse bezetter werd de fabriek gesloten en moesten de werknemers zich melden bij het gewestelijk arbeidsbureau.  
+
De Nederlandse Radio Omroep maakte in april 1942 een reportage over de klokkengieterij, waarbij Henri Fritsen werd geïnterviewd. Deze werd op 18-4-1942 uitgezonden. <ref>Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29</ref>
  
Materiaal van de fabriek werd in beslag genomen voor de productie van munitie en kanonnen.
+
In de namiddag van 11 mei 1942 komen er 2 Duitsers opdagen, ze bevelen de onmiddellijke sluiting van de fabriek, ze eisen al het beschikbare brons op. Daarvoor werden enkele klokken uit voorzorg begraven.  <ref>Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel. Jean Coenen 1992. blz 163</ref> <ref>Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29</ref>  <br/>
 +
 
 +
Op last van de Duitse bezetter werd de fabriek gesloten en moesten de werknemers zich melden bij het gewestelijk arbeidsbureau. Uiteindelijk moest maar 1 werknemer naar het het arbeidsbureau, Johannes Hendriks. <br/>
 +
 
 +
4 november 1942: Henri Fritsen krijgt bezoek van de heer Meulenberg uit Venlo. Hij vraagt of Henri, tegen zeer aantrekkelijke voorwaarden, wil helpen bij het verwijderen van klokken uit de kerken in de Zuidelijke provincies. Daarop werd hem de deur gewezen en verlaat Meulenberg het pand onder het uiten van bedreigingen. <ref>Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29</ref>  <br/>
 +
 
 +
In december 1942 kwamen werknemers van Meulenberg uit Venlo, de klokken uit de kerk van Aarle-Rixtel roven.
 +
 
 +
Op 18-1-1943 werd materiaal van de fabriek in beslag genomen voor de productie van munitie en kanonnen voor de Duitsers. Het ging om: machines, gereedschappen, metaal en 24 klokken.
  
 
Op 23-9-1944 werden in de gieterij geallieerde soldaten ingekwartierd, er stonden allerlei trucks en legervoertuigen. <ref>Boek:Aarlese mensen 2012 blz 182</ref>
 
Op 23-9-1944 werden in de gieterij geallieerde soldaten ingekwartierd, er stonden allerlei trucks en legervoertuigen. <ref>Boek:Aarlese mensen 2012 blz 182</ref>

Versie van 19 aug 2022 13:36

Sinds 1715 actief in de Nederlanden als klokkengieters. Eerst familie Petit, later Fritsen.
Sinds 1786 in Aarle-Rixtel
Sinds 15-9-1815 voert men de bedrijfsnaam: Petit en Fritsen. [1]
Gefuseerd:


Geschiedenis

De schuur

Volgens de ontlastbrief verhuist Hendrik Petit van Someren naar Aarle-Rixtel op 19-1-1786.

In 1810 blijkt de schuur in verval, en is het aantal orders toegenomen.

De Kerkstraat

Henricus Theodorus Petit koopt daarom aan aantal percelen akkergrond in de Kerkstraat met de predikantswoning ernaast erbij. [2]


Toen de klokkengieterij in de Kerkstraat zat, werd die in 1832 omschreven: De klokkengieterij is geplaatst in een ruim, goed stenen gebouw. Er is een smelttoren, werkhuis en bergplaats met een draaibank dat door een paard word aangedreven. [3]

In 1825 nam het bedrijf Petit en Fritsen deel aan een tentoonstelling in Arnhem.

Vanaf 1829 werden de klokken per schip vervoerd.


In 1851 gingen vader en zoon Fritsen naar de wereldtentoonstelling in Londen in het Crystal Palace.


De Havenweg

De Klokkengietersstraat

In augustus 1906 werd een nieuwe klokkengieterij in gebruik genomen aan de linkerkant van het kanaal.

De klokkengieterij werd in 1931 een Naamloze Vennootschap. [4]

In 1934 werd door de crisisjaren faillissement overwogen. De curator bereikt een accoord. [5]

De N.S.B. klok. [6]
In 1936 ontving Petit en Fritsen een opdracht van Anton Mussert, de leider van de politieke partij N.S.B. om een 3000 Kg zware luidklok te maken. Men wilde die aanbieden aan Herman Goering ter gelegenheid van het 5 jarig bestaan van de N.S.B. Fritsen kwam hierdoor in gewetensproblemen. Hierop vroeg hij advies aan pastoor Koenen die hem doorverwees naar bisschop Diepen. De bisschop gaf toestemming, de klok werd gemaakt.

Had in 1939 telefoonnummer 3. [7]

Tussen december 1941 en oktober 1945 worden er geen klokken gegoten, vanwege de tweede wereldoorlog. [8]

De Nederlandse Radio Omroep maakte in april 1942 een reportage over de klokkengieterij, waarbij Henri Fritsen werd geïnterviewd. Deze werd op 18-4-1942 uitgezonden. [9]

In de namiddag van 11 mei 1942 komen er 2 Duitsers opdagen, ze bevelen de onmiddellijke sluiting van de fabriek, ze eisen al het beschikbare brons op. Daarvoor werden enkele klokken uit voorzorg begraven. [10] [11]

Op last van de Duitse bezetter werd de fabriek gesloten en moesten de werknemers zich melden bij het gewestelijk arbeidsbureau. Uiteindelijk moest maar 1 werknemer naar het het arbeidsbureau, Johannes Hendriks.

4 november 1942: Henri Fritsen krijgt bezoek van de heer Meulenberg uit Venlo. Hij vraagt of Henri, tegen zeer aantrekkelijke voorwaarden, wil helpen bij het verwijderen van klokken uit de kerken in de Zuidelijke provincies. Daarop werd hem de deur gewezen en verlaat Meulenberg het pand onder het uiten van bedreigingen. [12]

In december 1942 kwamen werknemers van Meulenberg uit Venlo, de klokken uit de kerk van Aarle-Rixtel roven.

Op 18-1-1943 werd materiaal van de fabriek in beslag genomen voor de productie van munitie en kanonnen voor de Duitsers. Het ging om: machines, gereedschappen, metaal en 24 klokken.

Op 23-9-1944 werden in de gieterij geallieerde soldaten ingekwartierd, er stonden allerlei trucks en legervoertuigen. [13]

Op 19-3-1945 werd de Klokengieterij weer vrijgegeven.

Pas op 9 oktober 1945 worden er weer klokken gegoten. De eerste is bestemd voor de Heilige Antonius van Paduakerk in Tilburg.
De tweede na de oorlog is op 3-11-1945


Op 6-9-1949 bezocht Prins Bernhard de klokkengieterij. De prins werd een speciaal klokje aangeboden. De prins plaatste zijn handtekening in het eregastenboek. [14]

In 1952 werd in de Verenigde Staten een verkoopkantoor gevestigd.

In 1952 werd een vormhal en constructiehal gebouwd. In de constructiehal was ook het kantoor en de tekenkamer. [15]

Petit en Fritsen was aanwezig op de Wereldtentoonstelling in Brussel in 1958.

Petit en Fritsen hebben de klok gemaakt die jaarlijks gebruikt word bij de oorlogsjerdenking op de Waalsdorpervlakte. De klok werd op 30-4-1959 overhandigd aan de gemeente Den Haag. [16]

In juli 1960 werd het 300 jarig bestaan gevierd, hierbij werd carillon aan de gemeenschap aangeboden. Die kwam in de kerktoren hangen. [17]


Directie

1 Jean Francois Petit
2 tot 1745 Joseph Petit (1689-1745)
3 1745-1786 Alexius Petit (1720-1801)
4 1786-1815 Hendricus Theodorus Petit (1751-1815)
5 1815-1873 Peter Hendrikus Fritsen
6 1873-1903 Alexius Engelbertus Fritsen (1822-1903)
7 1903-1951 Hendrikus M.H.F. Fritsen (1874-1951)
8


Locaties

1 Ong. 1724 tot 1778 Huize de Donck in Someren. [18]
2 19-1-1786 tot 1811 Schuur aan de kapellaan
3 1811-1879 Bijgebouwen bij predikantswoning in de Kerkstraat
4 1875-1906 Klokkengieterij aan de rechterzijde van de Zuid-Willemsvaart met woonhuis genaamd Huize Nieuw-Rixtel
5 1906 tot Nieuwe klokkengieterij in 1906 met huis.(aan de linkerzijde van de Zuid-Willemsvaart) Klokkengietersstraat 1.


Personeel

1938: 3 werknemers
1945: Martien van de Kerkhof, Marinus de Jong, Antoon van Lierop, Johan van Dinther, Karel de Jong. [19]
1955: 70 medewerkers [20]
1960: 80 medewerkers [21]

Werk

Lijst van gegoten klokken door Petit en Fritsen


Bronnen

  1. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 23
  2. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 24
  3. Tabel 5 kadaster 1832
  4. Boek:Wijka-Wijkb-Wijkc Heemkundekring Barthold van Heessel 2004 blz 31
  5. Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 9
  6. Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel. Jean Coenen 1992. blz 156
  7. Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 27
  8. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29
  9. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29
  10. Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel. Jean Coenen 1992. blz 163
  11. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29
  12. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 29
  13. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 182
  14. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 182
  15. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 183
  16. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 188
  17. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 183
  18. Geschiedenis van een klokkengietersgeslacht, Nol van Roessel, 1988 blz 18
  19. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 182
  20. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 1872
  21. Boek:Aarlese mensen 2012 blz 183