Dorpsstraat 1: verschil tussen versies

Uit aarlerixtelwiki.nl
Naar navigatie springen Naar zoeken springen
Regel 19: Regel 19:
  
 
Dan wordt architect [[Henri J. van Tulder]] gevraagd om het nieuwe raadhuis met schoolmeesterswoning en school te ontwerpen.
 
Dan wordt architect [[Henri J. van Tulder]] gevraagd om het nieuwe raadhuis met schoolmeesterswoning en school te ontwerpen.
De tekening is klaar op 17-7-1854
+
De tekening is klaar op 17-7-1854. Hij krijgt een 600 gulden honorarium.
  
 +
Op 16-10-1854 was de aanbesteding en er was een openbare opbieding. Het werk werd gegund aan Frans Daniëls uit Tilburg voor 8750 gulden. <ref>Boek:Het huis der gemeente 1855-1980 Jansen en Uijtenbogaart 1980 blz 11</ref>  <br/>
  
Op 16-10-1854 was de aanbesteding.  <br/>
+
Het gebouw was gereed op 12-11-1855.  <ref>Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel.Jean Coenen 1992 blz 115</ref> <br />
 +
 
 +
Het gebouw werd op 16-11-1855 opgeleverd. <ref>Boek:Het huis der gemeente 1855-1980 Jansen en Uijtenbogaart 1980 blz 11</ref>
  
Het gebouw was gereed op 16-11-1855.  <ref>Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel.Jean Coenen 1992 blz 115</ref>  <br />
 
  
 
Vanaf het begin was er links een onderwijzerswoning in en rechts een school. <br/>
 
Vanaf het begin was er links een onderwijzerswoning in en rechts een school. <br/>

Versie van 17 apr 2022 21:52

Raadhuis / Gemeentehuis
Bouwjaar: 1855.
Architect: Henri J. van Tulder
Uitvoerder: aannemer Frans Daniëls uit Tilburg
Straat: Kouwenberg, later Dorpsstraat 1

Geschiedenis

De kapel van Aarle-Rixtel was als raadhuis voor het bestuur van Aarle-Rixtel in gebruik van 1667 tot 1855.

In 1853 verkoopt het bestuur van Aarle-Rixtel de kapel terug aan het Rooms Katholiek kerkbestuur, er was dus een nieuw raadhuis nodig.

Ook verkocht de gemeente een perceel grond om de bouw te kunnen financieren in het gebied: Het Klein Broek sectie B perceel 747.

Op 23-12-1853 is de raad het eens over de locatie van het nieuwe raadhuis. Het zal in de kom zijn, tegen de percelen van burgemeester Goossens aan, op de Kouwenberg, later de Dorpsstraat. De burgemeester is tegen de bouw.

Op 20-1-1854 wordt er opnieuw over vergadert.

De burgemeester werd door gedeputeerde staten op 21-4-1854 en 20-5-1854 onder druk gezet om niet langer tegen te werken en tot uitvoering van de bouw over te gaan.

Dan wordt architect Henri J. van Tulder gevraagd om het nieuwe raadhuis met schoolmeesterswoning en school te ontwerpen. De tekening is klaar op 17-7-1854. Hij krijgt een 600 gulden honorarium.

Op 16-10-1854 was de aanbesteding en er was een openbare opbieding. Het werk werd gegund aan Frans Daniëls uit Tilburg voor 8750 gulden. [1]

Het gebouw was gereed op 12-11-1855. [2]

Het gebouw werd op 16-11-1855 opgeleverd. [3]


Vanaf het begin was er links een onderwijzerswoning in en rechts een school.

Aan de Kerkstraat kant was een wachtlokaal voor de veldwachter en een bergplaats voor de brandblusmiddelen. [4]

Burgemeester Termeer laat een telefoonaansluiting maken in het gemeentehuis. Op 3-4-1929 wordt besloten om een abonnement te nemen van 35 gulden per jaar. De telefoon wordt in de gang gehangen. [5] Telefoonnummer in 1939 was 13. [6]

In 1933 wordt door V&D uit Helmond nieuwe linoleum vloeren gelegd in het gemeentehuis. [7]

Nieuwbouwplannen werden in het voorjaar van 1940 opgeborgen vanwege de oorlogsdreiging in Europa. [8]
Wel waren er wat vernieuwingen doorgevoerd waarvan op 19-7-1941 een bezichtiging was georganiseerd. [9] [10]

Ook kwamen er: boosdoeners-cellen in het gemeentehuis. [11]


Architectuur

De architect Henri J. van Tulder was een broer van de eerste overste van het Klooster Mariëngaarde.

Het gebouw: (vanuit de straat gezien) Links de onderwijzerswoning, in het midden het raadhuis, rechts de school. [12]

De onderwijzerswoning: 2 kamers, een gang, een keuken, een opkamer. Vloer van blauwe Woerdsche plavuizen.

Het raadhuis: begane grond: gang, wachtkamer, 2 gevangencellen, een bergplaats, een privaat. Eerste verdieping: vestibule, raadkamer, secretarie en archiefkamer. Souterrain met grote vlakken straatklinkaart. De vestibule met Naamsche marmeren plavuizen.

De school:


Het gebouw heeft een leien schilddak, zijvleugels met omlopend schilddak en dakruiter.
Op de nok staat een klokje, van Petit en Fritsen uit 1979.

In 1923 werd er een raadzaal boven de school gebouwd. Dan zijn er 2 lokalen voor de secretarie en 5 lokalen voor de jongensschool.

In 1927 wordt besloten om een "pleetje" te maken in de arrestantenlokalen. Na aanleiding van een brief van het ministerie van Justitie. [13]

Er is een centrale verwarming die gestookt word met cokes. Cokes is bewerkt steenkool. Er is een verwarmingskelder. Caféhouder Johan van Roij stookt deze verwarming. [14]

In 1940 en 1960 vonder er inwendige verbouwingen plaats.
De aanbouw en bordes zijn van omstreeks 1955. Boek Cultuurhistorische inventarisatie zegt: trap en bordes zijn van circa 1941.

In 1982 was er een uitbreiding aan de achterzijde met noordelijke vleugel, ontworpen door architect Hans Gruijters. [15]


Bewoners

In de onderwijzerswoning:

Biermans


Bronnen

  1. Boek:Het huis der gemeente 1855-1980 Jansen en Uijtenbogaart 1980 blz 11
  2. Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel.Jean Coenen 1992 blz 115
  3. Boek:Het huis der gemeente 1855-1980 Jansen en Uijtenbogaart 1980 blz 11
  4. Boek:De ronde van de brievengaarder. Heemkundekring Barthold van Heessel 2002 blz 10
  5. Boek:Wijka-Wijkb-Wijkc Heemkundekring Barthold van Heessel 2004 blz 11
  6. Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 27
  7. Boek:Wijka-Wijkb-Wijkc Heemkundekring Barthold van Heessel 2004 blz 11
  8. Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel Jean Coenen 1992 blz 148
  9. Boek:van Ricstelle tot Aarle-Rixtel Jean Coenen 1992 blz 162
  10. Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 34
  11. Boek:Oorlogsjaren in Aarle-Rixtel 1994 blz 34
  12. Boek:Het huis der gemeente 1855-1980 Jansen en Uijtenbogaart 1980 blz 9
  13. Boek:Wijka-Wijkb-Wijkc Heemkundekring Barthold van Heessel 2004 blz 11
  14. Boek:Wijka-Wijkb-Wijkc Heemkunde Barthold van Heessel 2004 blz 49
  15. Boek: Aarle-Rixtel een cultuurhistorische inventarisatie 1990 blz 112